Haksız Ödenen Borcu Geri Alma: İstirdat Davası Nedir?
İcra takibiyle karşılaştığınızda, borcunuz olmayan bir parayı ödemek mağduriyet yaratabilir. Hukuk sistemimiz, hak kaybını önlemek ve ödenen parayı geri almanızı sağlamak için İstirdat davasını sunar. Bu hukuki araç, icra takibi sonucu haksız yere ödediğiniz paranın iadesini talep eder. Ödemenin bir borç ilişkisine dayanmadığının ortaya çıkması durumunda açılabilir.
İstirdat Davası Hangi Durumlarda Açılır?
İstirdat davası, genellikle icra takibi kesinleşmeden önce ödeme yapıldığı, ancak daha sonra borcun bulunmadığının fark edildiği hallerde gündeme gelir. Ödeme emrine itiraz süresi kaçırılıp takip kesinleşmiş veya var olmayan bir borç ödenmiş olabilir. Bu dava, ödenen paranın iadesi için açılır ve alacaklının sebepsiz zenginleşmesini engeller. Ödemenin zorla ve icra tehdidi altında yapılması temel şarttır; kendi isteğiyle yapılan ödemeler için İstirdat davası açılamaz.
İstirdat Davası Süreci ve Süreleri
Haksız ödenen paranın geri alınması için bu davayı açmak isteyen kişi, ödemeyi icra tehdidi altında yaptığını ve borcu bulunmadığını ispat etmelidir. Davacı, ödeme dekontları ve icra evraklarını delil olarak sunar. Mahkeme, borcun gerçekte olup olmadığını değerlendirir. İcra ve İflas Hukuku kapsamındaki bu davaların takibi, delillerin doğru sunulması açısından önemlidir.
İstirdat davası, icra dairesine ödeme yapıldığı tarihten itibaren bir yıl içinde açılmalıdır. Bu hak düşürücü süre kaçırılırsa, dava yoluyla hak ileri sürülemez. Hak kaybı yaşamamak için Samsun’da bir avukat ile hızlıca görüşmek büyük önem taşır.
Uygulamada Yargıtay Yaklaşımı
Yargıtay kararları, istirdat davasının uygulama alanını ve şartlarını belirlemede rol oynar. Yargıtay, davanın açılabilmesi için ödemenin icra tehdidi altında ve borcun aslında bulunmadığı inancıyla yapılmış olmasını şart koşar. Borçlunun itiraz hakkı varken kullanmaması ve takibin kesinleşmesine rağmen borcu olmadığını iddia ederek ödeme yapması durumunda, İstirdat davası açma hakkı sınırlıdır. Ancak, itirazın mümkün olmadığı veya hukuki bir engelle karşılaşıldığı hallerde yapılan ödemeler için İstirdat davası yolu açıktır. Borcun zamanaşımına uğraması gibi durumlarda yapılan ödemeler için de Yargıtay farklı yaklaşımlar sergileyebilir. Borcun zamanaşımına uğradığı bilinmeden ödeme yapılmışsa İstirdat davası gündeme gelebilir. Fakat borcun zamanaşımına uğradığı bilinerek, sırf takibi durdurmak amacıyla ödeme yapıldıysa, davanın açılması güçleşir. Bu incelikler Yargıtay kararlarında sıkça karşımıza çıkar. Yargıtay’ın kendi portalında ilgili güncel kararlar incelenerek daha detaylı bilgi edinilebilir.
Her hukuki durum somut olaya göre farklılık gösterebilir ve hak kaybı yaşamamak adına uzman desteği önemlidir.
Detaylı bilgi ve iletişim için sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Post Resim Kaynağı: Dany Kurniawan
https://www.pexels.com/@danykurstudio